milletvekilim.comGeleceğin Milletvekillerini Tanı
Adaylık Rehberi

Milletvekili Nasıl Olunur? Adım Adım Adaylık Rehberi

Milletvekili olmak için gereken şartlar, partiden ya da bağımsız adaylık yolları, YSK takvimi ve seçilme aşamaları tek rehberde.

Türkiye Büyük Millet Meclisi 600 milletvekilinden oluşur ve milletvekilleri beş yılda bir yapılan genel seçimle belirlenir. Milletvekili olmak isteyen biri üç kapıdan geçer: seçilme şartlarını taşımak, resmî olarak aday olmak ve seçim çevresinde yeterli oyu almak. Bu rehber, adaylık niyetinden Meclis’e uzanan yolu sırasıyla anlatır.

1. Seçilme şartlarını kontrol edin

Anayasa’nın 76. maddesine göre 18 yaşını dolduran her Türk vatandaşı milletvekili seçilebilir; ancak eğitim, askerlik, kısıtlılık ve bazı suçlardan hüküm giymiş olma gibi engeller vardır. Kamu görevlileri ise görevlerinden çekilmedikçe aday olamaz. Ayrıntılı liste için milletvekili adaylık şartları rehberine bakın.

2. Hangi yoldan aday olacağınıza karar verin

İki yol vardır:

  • Siyasi parti listesinden adaylık: Seçime katılma yeterliliği olan bir partiye aday adayı olarak başvurursunuz. Parti; ön seçim, merkez yoklaması veya tüzüğündeki diğer usullerle listesini ve sıralamayı belirler.
  • Bağımsız adaylık: Hiçbir partiye bağlı olmadan, seçim çevrenizin il seçim kuruluna doğrudan başvurursunuz. Ayrıntılar bağımsız aday nasıl olunur rehberindedir.

3. Seçim çevrenizi belirleyin

Her il bir seçim çevresidir; nüfusu kalabalık bazı iller birden fazla seçim çevresine ayrılır. Hangi çevreden kaç milletvekili çıkacağı YSK kararıyla belirlenir. İlinizin sandalye sayısını ve geçmiş sonuçlarını il sayfalarından inceleyebilirsiniz.

4. YSK seçim takvimini takip edin

Seçim kararı alındıktan sonra Yüksek Seçim Kurulu (YSK) bir seçim takvimi yayımlar. Partilerin aday listelerini teslim etmesi, bağımsız aday başvuruları, geçici listelerin ilanı, itirazlar ve kesin aday listelerinin yayımlanması bu takvime göre ilerler. Tarihleri kaçırmamak için seçim takvimi ve geri sayım sayfamızı takip edin.

5. Başvuru, inceleme ve kesin liste

Başvurular il seçim kurullarında incelenir, eksik belgeler için süre verilebilir. İtirazların ardından kesin aday listeleri ilan edilir ve oy pusulası bu listelere göre hazırlanır. Sürecin aşamaları adaylık süreci rehberinde anlatılır.

6. Seçilmek: baraj ve D’Hondt

Partili adaylar için partinin (ya da dahil olduğu ittifakın) ülke genelinde yüzde 7 seçim barajını geçmesi gerekir. Barajı geçen partiler ve bağımsız adaylar arasında sandalyeler her seçim çevresinde D’Hondt yöntemiyle paylaştırılır. Listedeki sıranız, partinizin o çevrede kazandığı sandalye sayısına göre seçilip seçilmeyeceğinizi belirler. Olası senaryoları D’Hondt hesaplayıcı ile deneyebilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Milletvekili olmak için kaç yaşında olmak gerekir?

2017 Anayasa değişikliğinden bu yana milletvekili seçilme yaşı 18’dir. Diğer şartları da taşımanız gerekir.

Üniversite mezunu olmak şart mı?

Hayır. Anayasa’daki eğitim şartı en az ilkokul düzeyindedir; üniversite diploması aranmaz.

Memurlar milletvekili adayı olabilir mi?

Evet, ancak kamu görevlileri ve Silahlı Kuvvetler mensupları kanundaki süre içinde görevlerinden çekilmedikçe aday olamaz ve seçilemez.

Milletvekili seçimleri kaç yılda bir yapılır?

TBMM seçimleri, Cumhurbaşkanlığı seçimiyle birlikte beş yılda bir yapılır. Meclis veya Cumhurbaşkanı seçimlerin yenilenmesine karar verirse seçim daha erken yapılabilir.

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. Kişisel durumunuz için güncel mevzuatı, YSK kararlarını ve parti tüzüğünü esas alın.

YSK DuyurularıTüm Rehberler
milletvekilim.com